WhatsApp Kavgası Türkiye'de Hakaret Davasına Dönüştü: Ne Yapmalısınız?

Türkiye'deki akrabayla WhatsApp'ta ağız dalaşı. Eski arkadaşın Facebook paylaşımının altına yazılan iki satır. Aile kavgasında kızgınlıkla atılan bir mesaj. Almanya'daki pek çok Türk, bu tür dijital tartışmaların ardından Türkiye'de hakaret davası açıldığını öğreniyor — kimi zaman Türkiye'ye giriş yaparken, kimi zaman tebligat posta kutularına düştüğünde.

Hakaret (TCK m. 125) Türkiye'de en sık açılan ceza davalarından biridir. Eşiği düşük, süreci yıpratıcıdır. Ama doğru zamanda doğru adımlar atılırsa çoğu zaman çözüm bulunabilir.

Hakaret Suçu TCK m. 125'te Ne Diyor?

Türk Ceza Kanunu'nun 125. maddesi hakaret suçunu, bir kimsenin şeref ve saygınlığını rencide edecek biçimde somut bir fiil ya da olgu isnat etmek veya sövmek olarak tanımlar. Kelimelerle, yazıyla, jest ve mimikle ya da dijital iletişim araçlarıyla işlenebilir.

Yaptırım:

Basit hakaret davalarında fiilen hapis cezasına hükmedilmesi oldukça nadirdir. Davaların büyük bölümü uzlaşmayla, para cezasıyla ya da HAGB ile sona erer. Asıl yük davanın kendisidir: tebligatlar, duruşmalar, yakalama müzekkeresi riski ve psikolojik baskı.

Almanya'dan Gönderilen Mesaj Türk Mahkemesinin Yetkisinde mi?

Bu soru çok sorulur. Yanıt: Evet, çoğunlukla.

Türk ceza hukuku, suçun gerçekleştiği yer olarak failin bulunduğu yeri değil, sonucun ortaya çıktığı yeri dikkate alır. Hakaret suçunda sonuç, hakaretin muhatap tarafından algılandığı yerdir.

Somut örnekler:

Almanya'da oturmanız, Türk mahkemesinin yargı yetkisini otomatik olarak ortadan kaldırmaz.

6 Aylık Şikayet Süresi: Sizi Koruyan Kural

TCK m. 125'teki hakaret şikayete bağlı suçtur. Savcılık, şikayetçi kişinin resmi şikayeti olmadan basit hakaret dosyasında harekete geçemez.

Ve bu şikayetin süresi sınırlıdır: CMK m. 73 gereği, suçun ve failin öğrenildiği tarihten itibaren 6 ay içinde yapılmalıdır.

6 ay dolmuşsa, şikayet hakkı düşer. Bu bilgi savunmada kritik olabilir. Mağdur mesajı gördüğü anda mı öğrenmiş sayılır? Failin kim olduğunu ne zaman öğrendi? Şikayet hangi tarihte yapıldı? Bu sorular dosyanın kaderini belirleyebilir.

Şikayete Tabi Olmayan Suçlar — Dikkat

TCK m. 299 uyarısı: Cumhurbaşkanına yönelik paylaşımlar söz konusuysa savcılık herhangi bir şikayete gerek kalmaksızın hareket edebilir. Bu suçlamalar Türkiye'ye girişte yakalama riskine yol açabilir.

Uzlaşma: Hakaret Davasını Kapatmanın En İyi Yolu

CMK m. 253 uyarınca TCK m. 125 kapsamındaki hakaret suçlarında uzlaşma zorunludur. Savcılık iddianame düzenleyemeden önce uzlaşma girişiminde bulunmalıdır.

Uzlaşma süreci nasıl işler:

Uzlaşmanın avantajları:

Hakaret davalarında uzlaşma, çoğu zaman hem taraflar hem de sistem için en akılcı çözümdür.

Dijital Delillere İtiraz: Ekran Görüntüleri Delil Midir?

WhatsApp ekran görüntüsü, Facebook ekranı ya da Instagram paylaşımı Türk ceza mahkemelerinde sıkça kullanılır. Ancak her delil sorgulanabilir.

İtiraz noktaları:

Tüm bu itirazlar, avukat aracılığıyla dosyaya işlenmelidir.

Haksız Tahrik (TCK m. 129)

Hakaret, mağdurun haksız eylemi nedeniyle gerçekleştiyse mahkeme ceza vermeyebilir ya da cezayı önemli ölçüde indirebilir. Aile kavgalarında ve WhatsApp tartışmalarında konuşmanın tamamı incelendiğinde karşı tarafın da ağır ifadeler kullandığı ortaya çıkabilir.

Bu nedenle yalnızca şikayetçinin sunduğu ekran görüntüsüne değil, tüm konuşmanın bağlamına bakmak gerekir.

Cumhurbaşkanına Hakaret (TCK m. 299) Ayrı Bir Risk Alanıdır

TCK m. 299 şikayete bağlı değildir. Savcılık resen soruşturma başlatabilir. Sosyal medya paylaşımları, repostlar, yorumlar ve özel mesajlar bu kapsamda değerlendirilebilir.

Bu suçlama altında olan kişiler, Türkiye'ye seyahat planını mutlaka dosya ve UYAP kontrolünden sonra değerlendirmelidir. İlgili rehber: Türkiye'den Tebligat veya Yakalama Kararı.

Almanya'dan Süreci Takip Edebilir misiniz?

Evet. Almanya'daki Türk hukuku avukatı:

Türkiye'ye gitmeniz çoğu durumda gerekmez.

Doğru Kanzlei: Hakaret Davalarında Almanya'dan Savunma

Doğru Kanzlei, hakaret ve sosyal medya kaynaklı Türk ceza davalarında Almanya'dan doğrudan temsil imkanı sunar. Av. Hasan Doğru, Ankara Barosu (Sicil No: 47068) ve Karlsruhe Rechtsanwaltskammer (§207 BRAO) üyesidir.

Durumunuzu WhatsApp'tan anlatın →

Bu makale Almancada da mevcuttur:

Beleidigung Türkei: WhatsApp & Social-Media-Strafanzeige →

Bu makale İngilizcede de mevcuttur:

Turkish Insult Law: WhatsApp, Social Media and Criminal Charges →